Fotosel Nedir
Fotosel hakkında bilgi
Photo Cell dilimizde Fotosel olarak da geçmektedir . Üzerine düşen ışığın şiddetiyle orantılı olarak voltaj üreten ışık algılayıcısıdır . Pozometrelerde , hırsız alarm sistemlerinde , otomatik açılır kapanır kapı sistemlerinde , otomatik çalışan gece lambalarında kullanılmaktadır .
Üzerine ışık düştüğü zaman akım , gerilim gibi elektrikli olaylar meydana getiren eleman . Çalışması , 1887'de keşfedilen fotoelektrik olayına dayanır .
Morötesi ışınların kurşun , arsenik , Altimon sülfürleri , gibi maddelerin elektronlarını serbest bıraktırarak yayılması neticesi tesbit edilen fotoelektrik olay , değişik tesirler ile kendini gösterir . Bazı yarı iletkenlere çarpan ışık , yarı iletkenin elektrik iletkenliğinin , yani direncinin değişmesine , bazı yarı iletkenlerde ise bir gerilim , yani elektromotor kuvvet meydana gelmesine sebeb olur .
Sezyum , potasyum tuzları gibi bazı maddelerde , maddenin elektronlarının serbest hale gelip yayılması da fotoelektrik bir olaydır . Bu fotoelektrik olayların cereyan ettiği elemanların hepsi fotosel olarak bilinir . Özelliklerine göre değişik gayelerle kullanılır . Sokak lambalarının gün ışığına göre kontrol edilmesi , kapı otomatikleri , matbaacılıkta renk ayırımı , asansörleri durduran kumanda sistemleri , baca duman yoğunluğunun ve sıvıların bulanıklığının ölçülmesi , miktarı fazla olan cisimlerin sayılmasında kullanılan sayaçlar , matbaacılıkta kağıt kesme giyotinlerinde eller bıçak kısmına girdiğinde makinayı durduran sistemler vb . fotoselin belli başlı kullanma alanlarını teşkil eder . Işıkla , bazı metal atomlarının serbest hale gelmesi , ışığı meydana getiren ve foton denilen enerji paketçiklerinin enerjisinin elektrona geçmesi neticesi meydana gelir . Bunun için foton enerjisinin elektronu koparacak miktarda olması gerekir . Serbest hale gelen elektronlar ışığın şiddetine bağlıdır .
Elektron sayısının çok fazla olması için , elektronlarını ayırmada az enerji gereken maddeler kullanılır . Gün ışığı için en uygun madde antimon ve sezyum alaşımı , aydınlatma için gümüş oksit üstüne kaplanmış sezyumdur . Serbest hale gelen elektronlar bir elektrik akımına dönüştürüldüğünde ışık şiddetini ölçmede kullanılır . Bu prensibe göre çalışan fotoseller , televizyon kameralarında ışığın elektrik sinyallerine dönüştürülmesi , film ses kayıtlarının okunması gibi yerlerde kullanılır . Işıkla direncin değişmesi veya fotoiletkenlik esasına göre çalışan fotosellerde kadmiyum sülfür ve selenyum kullanılır . Böyle bir fotosel bir elektrik devresine bağlandığında , fotoiletken diye de bilinen selenyum veya kadmiyum sülfür üzerine ışık düşerse , bu iletkenlerin direnci değişeceğinden , devrenin akımı dolayısıyla gerilimi de değişir . Fotoiletken olarak ayrıca talyum sülfür , germanyum , kurşun sülfür gibi maddeler de kullanılır . Bu maddeler fotodiyot olarak da bilinmektedir . Gerilim meydana getiren fotoseller fotovoltaik diyot olarak da bilinir . Bir iletkenin , selenyum , germanyum ve silisyum gibi bir yarı iletkenle birleşmesiyle meydana gelir . Birleşme yerine bir ışık çarpınca küçük bir gerilim ( fotogerilim ) veya elektromotor kuvvet meydana gelir . Bu gerilim fotoselin bağlı olduğu devrede ışık şiddetiyle orantılı bir elektron akımına sebeb olur . Başka bir güç kaynağı gerektirmediğinden , bunlar diğer fotosellerden üstündür . Kamera pozometreleri ve röleler başlıca kullanma alanlarıdır .
Doğal Fotosel
DOĞAL FOTOSEL HAYATIMIZDA ÖNEMLİ BİR YERE SAHİPTİR . BİR ÇOK ÇEŞİDİ OLAN DOĞAL FOTOSEL , GÜNLÜK HAYATTA OTAMATİK KAPILAR , SENSÖRLÜ LAMBALAR GİBİ ALETLERLE YARDIMIMIZA KOŞAR .
ALKALİ METAL ELEMENTLERİNİN TERCİH EDİLMESİNİN SEBEBİ NEDİR?
Bir cam kürenin iç yüzünü belli bir kısmı açık kalacak şekilde alkali metal ( potasyum , lityum vb . ) İle kaplarız . cam kürenin alt tarafında bulunan uca katot diyeceğiz . Çünkü üst tarafta bağladığımız pilin eksi kutbunu cam küreye bağladık ve orası anot ucu oldu . Alkali metaller yüksek enerjili beyaz ışık alınca ( örneğin güneş ışığı ) elektronları kopar ve anot ucuna çekilirler . yani fotosel işlevi görür . Güneş ışığı gelince devre tamamlanmış olur ve çalışır . bu devreyi örneğin odamızın penceresine koyabiliriz . Sabahleyin güneş doğduğunda bir motor yardımı ile perdemiz açılabilir .
FOTOSELLİ LAMBALAR NASIL ÇALIŞMAKTADIR?
Fotodirençler veya LDR 'ler , ışık ortamına göre değeri değişen dirençlerdir . ( Yaygın halk deyimi ile "fotosel" ) fotosel'ler genellikle kadmiyum sülfidden yapılmış , maruz kaldığı ışık yoğunluğuna göre değeri değişen bir dirençtir . Işık yoğunluğu düşünce direnç değeri yükselir . Karanlıkta 100 kW olan değer , gün ışığında 10 kW a kadar düşebilir . Bu sensör görünen ışığa çok duyarlıdır . CdS fotodirençlerin renk hassasiyeti insan gözüne çok benzer . Sensör siyahı , renkleri , gölgeli bölgeyi , ışık değişikliklerini aşağı yukarı insan gözü gibi algılar . ışık çalışmış olur
GÜNLÜK HAYATTA KULLANILAN FOTOSELLİ ALETLER
Modelleri
Fotoselli Lavabo Bataryası

Fotoselli Klozet Bataryası

Fotoselli Pisuvar Bataryası
Fotoselin Kullanım Alanları
1-Pişirme Fırınlarında Cam Maddelerin Bulunması
2-Fırınlarda Sıvı Kristal Maddelerin Bulunması
3-Vakum Odacıklarında Cam Maddelerin Bulunması
4-Görüş Portu ile Sıvı Kristal Cam Kenarlarının Bulunması
5-Vakum Taşıma Sisteminde Küçük Parçaların Bulunması
6-Yüksek Sıcaklıklar Altında Küçük Parçaların Bulunması
7-Tru-bim Side-view Sensör ile Haritalama
8-Tre-bim Lazer Sensör ile Haritalama
9-Kesme Makinelerinde Konumlandırma
10-Cismin Altınının Bulunması
11-Konumlandırma ve Yüksek Hızın Bulunması
FOTOSELİN HAYATIMIZDAKİ ÖNEMİ
Fotoselli aletler günlük yaşamda işlerimizi kolaylaştırdığı gibi , tasarruf sağladığı için ekonomimiz içinde çok önemlidir .
Kategori: Fizik | Kimya |
Etiket: fotosel nedir, doğal fotosel, fotosel kullanım alanları, fotoselin önemi