Endonezya

ENDONEZYA

DEVLETİN ADI: Endonezya Cumhuriyeti
BAŞŞEHRİ: Cakarta
YÜZÖLÇÜMÜ: 1 . 919 . 443 km2
NÜFUSU: 181 . 451 . 000
RESMİ DİLİ: Bahasia
DİNİ: İslamiyet
PARA BİRİMİ: Rupiah

Güney DoğuAsya'da bir devlet . Endonezya , Ekvator üzerinde Sumatra Adasından , Avustralya'ya kadar uzanan adalar topluluğu üzerinde kurulmuştur . Batı ve güneyden Hint Okyanusu , kuzeyden Güney Çin Denizi , kuzey doğudan Büyük Okyanus ile çevrili , 5'i büyük , 300'ü orta büyüklükte , kalanları çok küçük adacıklar olmak üzere toplam 13 . 677 adadan müteşekkildir .

Tarihi

Endonezya'nın tarihi hakkında bilinen en eski bilgiler , 4-5 bin yıl kadar önce , Malaysia'dan halkın gelip yerleştikleri hakkındadır . Eski çağlardan beri ülkenin üzerinde bulunduğu adaların deniz ticaretinde ehemmiyeti çok büyük olmuştur . Bu sebepten , halk genellikle denizci veya tüccardı . Tarih çağlarında ülke , Çin , Hindistan , İran ve Bizans İmparatorluğunun deniz ticaret yolu idi . Halen bu özelliğini muhafaza etmektedir . Eski çağlarda ticaret gemileri buraya uğrar , baharat , reçine ve değerli kereste alırlardı . Ticaretteki bu ehemmiyeti sebebiyle , dünyanın çeşitli yerlerinden Endonezya'ya gelip yerleşen insanlar ülkede yeni fikir ve geleneklerin yerleşmesine sebep olmuşlardı . Miladın ilk yıllarına kadar halk aşiretler halinde yaşıyorlardı . Bu zamanda artan Hint tesiri neticesinde halk arasında Allahü tealanın emrettiği hakiki yol olmayan , putperestlik , Budizm ve Hindu dinleri yayıldı . Bu devirlerde ülkede aşiret idareleri krallık haline geldi . Öyle ki her ada ayrı bir krallıktı . Yedinci ve on üçüncü asırlara kadar bölgenin en güçlü krallıkları , Sumatra ve Java krallıkları idi . Güçlü olmalarının bir neticesi olarak da bölge ticaretine hakimdiler . On ikinci ve on beşinci asırlarda Hindistan ve Malaysia'dan ticaret için buraya gelen Müslüman tacirler hak din olan İslamiyetin yayılmasına vesile olmuşlardı . Halk İslamiyeti hiçbir zorlama olmaksızın kabul edip benimsemişti . Bundan dolayı daİslamiyet , Endonezya'da süratle yayıldı .

Avrupa'nın sömürgecilik zihniyeti , Endonezya'yı 1511 senesinde yakaladı . Bu sene Portekiz Malakka'yı işgal etti . Bundan sonra İspanya , Hollanda ve İngilizler ülkeyi istila ettiler . Bu devletler Endonezya'yı sömürmenin yanısıra Hindistan'ı da sömürgelerine katmak için üs olarak kullanmakta idiler . On altıncı asrın sonlarında Hollandalılar , Doğu Hindistan , Java ve Moluk'da kurdukları şirketlerle bölge ticaretini ele geçirdiler . Bunun yanısıra Cakarta'ya üs kurmalarıyla Hollanda'nın bölgedeki nüfusu arttı . Diğer sömürgeci devletlerin anlaşmaları neticesinde 18 . asrın sonlarında Hollandaülkeyi tam manasıyla tek başına ve insafsızca kendi menfaatine kullanmaya başladı . 1900'lü senelerin başlarından itibaren gün geçtikçe antiemperyalist fikirlerin kuvvetlenmesi sonucu Hollanda sömürgeciliğine karşı , milliyetçilik ve bağımsızlık mücadelesi fiilen başladı . Bu mücadelenin önde gelen liderlerinden Ahmed Sukarno 1927'de kurulan Milliyetçi Partinin başkanı oldu . Endonezya halkının başlattıkları ve her geçen gün kuvvet kazanan bağımsızlık mücadelesi karşısında Hollanda endişeye düştü . Halk tamamen Hollandalı sömürgecilerin menfaatleri doğrultusunda yönetilmekteydi . Milliyetçilik ve bağımsızlık hareketlerini yatıştırmak ve sömürgeciliğini devam ettirmek için Hollanda siyasi bir oyun olarak yerli halka idarede kısmen iştirak hakkı tanıdı . Bu oyuna kanmayıp tam bir bağımsızlık isteyen halkın mücadelesi çok kanlı bir şekilde bastırılmaya çalışıldı . Mücadelenin liderlerinden Ahmed Sukarno ve arkadaşları yakalanarak sürgüne gönderildi . İkinci Dünya Savaşında Japonya , Endonezya'yı işgal etti . Siyasi olarak Japonlar ülke halkının Hollandalılara karşı yaptıkları bağımsızlık mücadelesini desteklediler . Japonlar , milliyetçilerin hükümet kurmalarına müsaade etti .

17 Ağustos 1945'te Japonların teslim olmalarıyla Endonezya'da Ahmed Sukarno başkanlığında bir hükümet kurularak bağımsızlıklarını ilan ettiler . Hollanda , Endonezya'nın bağımsızlığını tanımadı . Endonezya ve Hollanda arasında bu sebepten başlayan mücadele , Endonezya'nın zaferiyle neticelendi . Hollanda , “Endonezya , Birleşik Devletleri”ni resmen tanımak zorunda kaldı . 1950 senesinde devletin adı “Endonezya Cumhuriyeti” olarak değiştirildi . Ülkenin kurulu olduğu adalardan Yeni Gine Hollandalıların elinde kaldı . Endonezya ancak 1962 senesinde adanın batı kısmını Hollandalılardan kurtardı . Çin ve Rusya bütün antikomünist ülkelerde yaptıkları gibi , genç Endonezya Cumhuriyetini de yıkıcı ve bölücü faaliyetlerle kendi sömürgeleri , peykleri haline getirmeye çalıştılar . Ülke idaresini ellerine geçirmek için hükümet darbesi girişiminde bulundular . 1965 senesinde vuku bulan bu ayaklanma kanlı bir iç savaşa sebep oldu . 1 . 000 . 000 civarında insanın öldüğü iç savaşta komünistler , milliyetçiler ve ordu tarafından bertaraf edildi . Devletin kuruluşundan itibaren meydana gelen hadiselerde oldukça yıpranan Ahmed Sukarno iktidarı , 1967'de General Suharto tarafından yapılan hükümet darbesi ile son buldu . Darbe sonunda başa geçen General Suharto daha sonra yapılan seçimleri de kazandı . 1982'de Sebker seçimleri kazandı . 1983'te Suharto dördüncü defa 10 Mart 1988'de beşinci defa başkan seçildi .

Fiziki Yapı

Endonezya'nın üzerinde bulunduğu adalardan büyük olan beş tanesi , Sumatra , Borneo , Java , Celebes ve Yeni Gine'dir . Yeni Gine Adasının Endonezya'ya ait olan batı kısmına İrian Barat adı verilir . Borneo Adasının Endonezya'ya ait olan kısmına ise Kalımantan adı verilir . Sumatra , Borneo , Java ve Celebes adalarına Büyük Sonda Adaları; Bali , Lombok , Sumba , Sumbawa , Flores , Timor vb . gibi orta büyüklükteki adalara Küçük Sonda Adaları; Buru , Ceram , Halmehera vb . adalara ise Moluk Adaları ismi verilir . Adalar arasında çeşitli iç denizler mevcuttur . İç denizlerle beraber yüzölçümü yaklaşık 5 . 000 . 000 km2 olan Endonezya'nın kara parçalarının toplam yüzölçümü ise 1 . 919 . 443 km2dir . İç denizleri , Java , Sunda , Banda , Flores , Celebes ve Moluk denizleridir . Adaları birbirinden ayıran deniz ve boğazların önemli özellikleri derin olmalarıdır .

Endonezya genel yapı itibariyle volkanik adalardan müteşekkildir . Çoğu sönmüş vaziyette yaklaşık 150 civarında volkan bulunmaktadır . Ülke Ekvator çizgisi üzerindedir . Büyük adalardan olan Sumatra ülkenin batısında olup , Malakka Boğazı ile Asya kıtasından , kuzey batı , güney doğu doğrultusunda , güney doğuda Sonda Boğazı ile Java Adasından ayrılmıştır . Birmanya'daki sıradağların bir uzantısı Sumatra Adasının batı kıyılarında devam eder . Bu sıradağlar sönmüş ve halen faaliyette bulunan pekçok volkandan müteşekkildir . 3000 m'yi aşan yüksekliklere sahip bu dağ silsilesinin kuzeyinde geniş ve verimli vadiler , büyük göller bulunur . Adanın doğu kesimleri , düz ve basık olan ovalıktır . Bataklıklar doğu sahillerinde oldukça geniş yer kaplar . Büyük ırmaklara sahiptir . Java Adası , Sumatra ile Küçük Sonda adalar dizisinin en batısındaki Bali Adası arasında batı doğu istikametinde yer alır . Yaklaşık 1000 km boyunda ve 200 km eninde olan bu adada ekvatora paralel sıradağlar vardır . Bu sıradağlar , güneye daha yakın olup , üzerinde çok sayıda , bazıları halen tütmekte olan volkanlar mevcuttur . Adanın kuzeyi düz ovalı olmasına rağmen güney kıyıları yüksektir . Güney de deniz dibi fazla kayalık değildir . Bu da gemilerin adanın güney kıyılarına rahatlıkla yaklaşmalarını sağlamaktadır . Bu sebepten limanlar güneyde kuzey kıyılarına nisbeten daha çoktur . Java Adasının doğusunda yer alan orta büyüklükteki adalar topluluğu olan Küçük Sonda Adaları da fiziki yapı itibariyle diğer Sumatra ve Java Adalarından pek farklı yapıya sahip değildir . Topluluğu meydana getiren adaların hepsi volkanik olup , kıyıları düz ovalıktır . İrian Barat denilen Yeni Gine'nin Endonezya'ya ait batı kısımları da fiziki yapı olarak pek fazla değişmez . Bradjamusti Sıradağları , bölgenin ortasında batı doğu doğrultusunda yer alır .

Güney kısmı verimli ovalarla kaplı olan bölgenin kuzeyinde orta kesimlerindekine nazaran daha alçak olan sıradağlar , paralel olarak yer alır . Bu iki dağ silsilesi arada yer alan ova ile birbirinden ayrılır . Her iki sıradağlardan inen çok sayıdaki ırmak tarafından sulanan ova oldukça verimlidir . Yeni Gine Adasının batı kısmı olan bu bölgenin ortasındaki Bradjamusti Sıradağlarında yer alan Carstenz Tepesi 5050 m ile ülkenin de en yüksek noktasıdır . Yeni Gine ve Celebes adaları arasında yer alan pekçok ada ve adacıktan müteşekkil olan Moluk Adaları da dağlıktır .

Kıyıları çok girintili çıkıntılı , aynı oranda kayalık olan adalar gemilerin yanaşmasına müsait olmadığı halde bazı yerler gemiler için iyi bir barınak vazifesi görmektedirler . Celebes Adası , adanın tam ortasındaki dağların dört farklı yöne açılması ile bir ahtapot görünümü arzetmektedir . Dört yarımadanın arasında kalan üç körfez de derin ve oldukça geniştir . Dağların en yüksek noktası 3840 m ile Latimodjang Tepesidir . Celebes Adası yakınlarında pekçok küçük adacıklar mevcuttur . Endonezya'yı meydana getiren adaların en büyüğü Borneo'dur . Bu ada siyasi bakımdan üç bölgedir . Kuzeyde ve kuzey batıda Malaysia'ya bağlı Sarawak ve Sabah bölgeleri ve bu iki bölge arasında kalan bağımsız Brunei Devleti ile bu bölgelerin dışında kalan , adanın orta ve güney kısmını teşkil eden Endonezya'ya bağlı Kalimantan adı verilen bölgedir . Güney-batı , kuzey doğu istikametinde , Endonezya , Malaysia sınırının bir kısmında dağlar uzanır . Kalan geniş kısımları düz ovalık , kıyı kesimleri ise bataklıktır . Genellikle alçak ve bataklık olan kıyılarında gemilerin yanaşmasına elverişli pekçok körfez vardır .

Önemli akarsuları ülkenin büyük adalarında bulunmaktadır . Sumatra Adasındaki ırmaklar , Musi , Kampar , Rokar ve Hari'dir . İrian Barat bölgesindeki en önemli akarsu ise adanın ortasındaki sıradağlardan çıkıp , kuzeyde Büyük Okyanusa dökülen Mamberamo Irmağıdır . Borneo Adasının Endonezya'ya ait kısmı olan Kalimantan bölgesindeki en önemli akarsuları ise , Kayan , Mahakam , Barito ve Kapuas ırmaklarıdır . Ülkenin en önemli gölleri ise Sumatra Adasının kuzeyinde yer alan Toba Gölü , Celebes Adasındaki Towuti ve Poso gölleri ile Kalimantan bölgesindeki Semajang ve Djempang gölleridir .

İklim

Ekvator üzerinde yer alan ülkede tabiatıyla ekvator iklimi hüküm sürmektedir . Bütün yıl boyunca muson rüzgarlarının etkisinde kalan ülke , bol yağış alır . Kışın kuzey batıdan esen musonlar bol yağış getirirler . Bahar ve yaz aylarında ise güney doğudan esen yaz musonları yağışlara sebep olurlar . Senelik yağış miktarı , ortalama 3000-7000 mm arasında değişmektedir . Yıllık ortalama sıcaklık ise 25-26°C'dir . Bölgelere göre iklim çok az da olsa farklılık arz eder . Sumatra Adasında yıllık yağış ortalaması 4 . 500 mm'yi bulurken , sıcaklık , 26°C'lik ortalamaya sahiptir . Muson rüzgarlarının tesirinin en fazla olduğu bölge burasıdır . Java Adasında yağış , diğer bölgelere göre biraz daha azdır . Bilhassa bölgenin doğu kesimlerinde senelik yağış ortalaması 900 mm'ye kadar düşmektedir . Bu bölgenin yüksek bölgelerinin nisbeten serin geçmesine rağmen , sıcaklık farkı pek fazla değildir . Küçük Sonda Adalarından Timor'da , 1400 mm civarında olan yıllık yağış ortalaması , bölgenin en düşük ortalamasıdır . İrian Barat ve Moluk adalar topluluğunda da sıcaklık ortalaması 25°C , yağış ortalaması ise 2500 mm civarındadır .

Tabii Kaynakları

Endonezya , Hollanda'nın her ne pahasına olursa olsun , sömürge olarak kullanmaktan vazgeçmek istemediği seviyede bol tabii kaynaklara sahip bir ülkedir . İkliminden dolayı gür tropik ormanlar ülkenin bitki örtüsünü meydana getirir . Bol ve çeşitli bitkiler ülkede mevcuttur . Bataklıkların çok bulunduğu kıyı bölgelerinde bataklık bitkileri ve mangrovlar hakim bitki örtüsüdür . Dağ yamaçlarının gür ormanlarla kaplı bulunduğu Sumatra'da bazı bölgelerde kauçuk ormanlarına da rastlanır . Küçük Sonda Adalarında kerestesi makbul ağaçlarla kaplı ormanlar daha çoktur . Ülkede hemen hemen 2500 m yüksekliklere kadar ekvator bitkilerinin meydana getirdiği ormanlar vardır . Celebes Adasında düzlük olan bölgelerde iri yapraklı bitkiler daha hakim olurken , yükseklere çıkıldıkça kerestesi mobilyacılıkta çok değerli olan abanoz ve tek ağaçları ziyadeleşir . Borneo Adasının kıyı kesimlerinde bataklıklar yoğun olduğundan bu bölgelerde bataklık bitkileri hakimdir . Burada da iç kısımlarda ormanlar değerli tropik ağaçlar ihtiva ederler . Bambu , ülkenin her yerinde en bol bulunan ağaçtır . Palmiye , muz , hintkirazı ve turunçgillerin yaygın olduğu Endonezya'da , yüksek ve yağışın daha az bulunduğu bölgelerde ormanlar seyrekleşir ve yerlerini savanlara , tik , kazein , okaliptus ağaçlarına bırakır .

Hayvan çeşitleri çok boldur . Dünyada kuş çeşitlerinin bolluğu ile meşhurdur . Tropik ormanlarda kaplanlar , leoparlar , büyük orangutanlar , maymunlar , her boyda yılanlar , sürüngenler , bataklık bölgelerinde timsahlar ülkenin her bölgesinde bulunan hayvanlardır . Sumatra ve Kalimantan'da Hindistan filleri , Sumatra ve Java adalarında ise gergedanlar bol olarak bulunur .

Yer altı zenginlikleri bakımından da yer üstü zenginliklerinde olduğu gibidir . Bol ve çok çeşitli madenler mevcuttur . Kalay , petrol , tabii gaz , kömür , boksit , manganez , altın ve gümüş yatakları dünya rezervleri arasında önemli bir yer işgal eder . Ayrıca bunlardan başka nikel , bakır ve iyot ile tuz da zengin yeraltı madenleri arasında yer alır .

Nüfus ve Sosyal Hayat

Ülke nüfusu 177 . 046 . 000 civarındadır . Nüfusu en fazla olan İslam ülkesidir . Halk çok çeşitli etnik gruplardan meydana gelir . Nüfusun büyük bir kısmını meydana getiren Malaysialardan başka Papular , Bataklar , Alaslar , Kabauslar , Gojolar , Araplar , Çinliler ve Hindular da etnik grupları teşkil eder .

Ülkenin en dikkat çekici özelliklerinden biri de nüfus dağılımının çok düzensiz olmasıdır . Java adası nüfus yoğunluğunun en fazla olduğu bölgedir . İrian Barat ise yoğunluğun en az olduğu bölgedir . Ülke yüzölçümünün % 7'sini teşkil etmesine rağmen Java'da nüfus yoğunluğu kilometre kareye 450 kişidir . Yoğunluğun en az olduğu İrian Barat bölgesinde ise kilometre kareye 1 , 7 kişi düşer . Ülkenin başşehri olan Cakarta , Java adasında bulunmaktadır . Endonezya'nın önemli şehirleri de buradadır .

Halk genellikle tarımla uğraşır . Buna rağmen nüfusu milyonları aşan pekçok büyük şehirleri vardır . Ülke halkının başlıca besin maddesi pirinçtir .

Halkın % 90'ı Müslümandır . Kalanı ise Konfüçyüs , Budizm , Putperest ve Hıristiyanlık gibi inançlara sahiptirler . Ülkede , birbirine çok benzeyen 250'den fazla dil kullanırlar . Bağımsızlıktan sonra yapılan çalışmalarla ülkenin resmi dili olarak , kullanılan farklı lehçelerin ortak kısımlarını ihtiva eden “Bahasia” denilen lisan kabul edilmiştir . Hollandalılar sömürge zamanlarında kendi dillerini okullarda mecburi etmişlerdi . Fakat , halk bunu kabul etmedi . Okuma yazma oranı toplam nüfusa göre % 75'tir . Bu oran bağımsızlıktan önce % 50'lerin altında idi . Hollandalılar , halkın okur yazar olmasını her fırsatta engellediler . 8-14 yaş arası öğretim mecburi ve parasızdır . 14'ü bağımsızlıktan sonra kurulmuş olmak üzere 17 üniversite vardır .

Halkın % 80'i köylerde yaşar . Kıyı bölgelerinde yaşayan halk ile iç kesimlerde yaşayanlar arasında hayat tarzı ve kültür farklılıkları oldukça fazladır . Halk güzel evler yapmaya düşkünlükleri ile meşhurdur . Yaptıkları evler iklim ve imkanlar icabı , daha ziyade kazıklar üzerine kurulmuş , çatıları çok dik , genellikle bambudan yapılmıştır . Temel gıda maddeleri pirinç olmasına rağmen , bazı fakir bölgelerde mısır ve manyok bitkilerinin pirinç yerine ikame olduğu görülmektedir . Erkek ve kadınlar gelenek halinde olan , kain veya sarong adı verilen , vücuda sarılan elbiselere bürünürler . El sanatları , özellikle kumaş dokuma ve işleme yönünde çok yaygındır . Batik denilen egzotik renk ve desenli kumaşlar en fazla işlenen el sanatı ürünleridir .

Siyasi Hayat

Endonezya'da başkanlık sistemine dayalı , cumhuriyet rejimi vardır . Parlamento , 460 üyeli Millet Meclisi'nden meydana gelmektedir . 1967'ye kadar ülkeyi Ahmed Sukarno başkanlığındaki hükümet yönetti , bundan sonra da Suharto başkanlığa geçti . Ülke idari bakımdan 21 bölgeye ayrılmıştır .

Ekonomi

Ekonomi tarıma dayalıdır . Fakat bağımsızlığına kavuştuğundan beri sanayi , madencilik ve ticarette çok önemli ilerlemeler kaydedilmiş ve bu ilerlemeler devam etmektedir . Topraklarının ancak % 7 , 5'u ekilebilir durumdadır . Sulanabilen arazilerde senede iki defa mahsul almak mümkündür . Ülkede en çok ekilen tarım ürünü pirinçtir . Pirincin çok yetiştirilmesine rağmen , halkın temel beslenme maddesi olduğu için ülke ihtiyacını dahi karşılayamamaktadır . Ekilebilir arazilerinin çoğunluğu Java , Bali ve Sumatra adalarındadır . Bu durum nüfus dağılımının en etkili faktörüdür . Pirincin yanında çay , baharat , tütün , mısır , yer fıstığı , şekerkamışı , manyok , patates , kahve , soya fasulyesi yetiştirilen önemli ürünlerdir .

Ülkenin üçte ikisinin ormanlık olması ekonomiye orman ürünlerinin katkısını arttırmaktadır . Orman ürünlerinde dünya ülkeleri arasında ikinci sırayı almaktadır . Kerestesi değerli olan abanoz ve hint meşesi ağaçları , kauçuk ormanlarından elde edilen kauçuk , kına ağacı kabuklarından elde edilen kinin ülke ekonomisine büyük katkısı bulunan orman ürünleridir . Dünya kinin ihtiyacının % 90'ını Endonezya karşılamaktadır . Ormanlar devlet kontrolündedir .

Madenlerin işletilmesi sömürge devrine göre , ülke için daha faydalı hale gelmesine rağmen , ekonomi halen dışa bağımlı , dış yatırımlara muhtaçtır . Senelik 50 milyon ton olan petrol üretimi ülke petrol rezervlerinin pek azının değerlendirilmesi ile elde edilir . Petrol rafinerilerinin gelişmesi her geçen gün petrol üretimini artırmaktadır . Petrol en ziyade Sumatra ve Kalimantan bölgelerinden elde edilmektedir . İhracatının yarısını petrol tutmaktadır . Petrol ve tabii gaz istihsalinden sonra ülke maden üretiminde ikinci sırayı teşkil eden kalay istihsalinde dünya devletleri arasında üçüncü sırayı almaktadır . Sanayi , ancak bağımsızlıklarına kavuştuktan sonra kurulmaya başlandı . Petrol rafinerileri , demir-çelik sanayii , lastik , çimento , kağıt , kinin , gübre , dokuma fabrikaları her geçen gün çoğalmaktadır . Tuz üretimi devlet tekelinde olup , ülke ihtiyacını karşılayacak seviyededir . Limanları her tonajdaki gemilerin yanaşmasına elverişli , tersaneleri de her geçen gün gelişmekte olmasına rağmen kendi deniz filosu yetersizdir . Ülkenin en çok sıkıntı çektiği husus elektrik enerjisinin yeterli olmamasıdır . Fakat son yıllarda bu konuda kayda değer çalışmalar yapılmaktadır . Makina , elektronik , dokuma ve kimya sanayii gelişme içerisindedir .

Hayvancılık ülke ekonomisinde fazla bir yer tutmaz . Sadece koyun , keçi ve kümes hayvanları beslenmesi yaygındır . Ülkenin fiziki yapısı icabı balıkçılık ekonomide geniş bir yer tutar . Son zamanlarda senelik balık istihsali iki milyon ton dolaylarına erişmiştir . Genellikle kıyı balıkçılığı olarak yapılan balıkçılık , ülke için ticari bir vasıf taşımaz . Japonya'nın yardımlarıyla balıkçılık gelişmekte , açık deniz balıkçılığı için çalışmalar yoğunlaşmaktadır . Karayolu ulaşımı mühim olmadığı için fazla gelişmemiştir . Hava ve deniz ulaşımı ülke ihtiyacını karşılayacak seviyededir .

Kategori: Coğrafya | Yerler |


Etiket: endonezya, endonezya'nın coğrafi özellikleri endonezya nınsosyal yapısı, mısır tarihi

Kaynak: http://www. cografya. gen. tr/