Irkçılık
IRKÇILIK
Irk nedir?
İnsanlar deri ve saç rengi , boy uzunluğu , vücut biçimi gibi fiziksel özelliklerine ve genetik olarak incelenebilen kan grubu gibi biyolojik öğelere göre belli gruplara ya da ırklara ayrılır . Günümüzde biyologlar fiziksel farklılıklardan çok ırklar arasındaki genetik farklılıkların incelenmesiyle ilgilenirler . Irk incelemeleri biyoloji biliminin yeni bir dalı olan nüfus genetiği alanına girer .
Irklara ilişkin ilk sınıflandırmalardan birini , Alman anatomi ve fizyoloji bilgini Johann Friedrich Blumenbach ( 1752-1840 ) yaptı . Kafatası ölçümlerine dayanarak insan türünü beş gruba ayırdı: Kafkasyalı ( beyaz ırk ) , Moğol , Etiyopyalı , Amerika Yerlisi ve Malayalı . Daha sonra bütün canlıları sınıflandıran İsveçli biyolog Carolus Linnaeus ( 1707-78 ) deri rengine göre ayırt ettiği dört değişik ırk tanımladı . Onu izleyen biyologlar da fiziksel özellikleri temel alan ırk grupları üstünde çalıştılar . Ne var ki , bu tür sınıflandırmaların bilimsel ve kesin olmadığı daha sonra anlaşıldı .
Irksal Farklılıkların Kökeni
Bilim adamları ilk insanların 350-500 milyon yıl önce Afrika'da yaşadığı , buna kar- şılık ırksal farklılıkların ancak 100 bin yıl önce ortaya çıktığı konusunda birleşiyorlar . Böylece insanların aynı kökten türediği , önce Eskidünya'ya ardından da Yenidünya'ya yayıldığı öne sürülmektedir . Asıl yurtlarından uzaklara göç edince insanlar arasında farklılaşmalar doğdu . Değişik fiziksel özellikleri olan halklar ya da ırklar oluştu .
Irkçılık
Irklar arasındaki fiziksel farklılıkların insanların yeteneklerinde farklılıklar yarattığını ve bazı ırkların ötekilerden üstün olduğunu savunan görüş ya da ön yargıdır . Bu görüşler insanları derilerinin rengine göre beyaz , siyah , sarı , esmer ve kızıl olarak ayıran sınıflandırma- ları temel almıştır .
Fransız etnoloji uzmanı Joseph-Arthur Gobineau ( 1816-82 ) ve sonradan Alman uyru- ğuna geçen İngiliz siyaset bilimcisi H . S . Chamberlain ( 1855-1927 ) ırklar arasında bir sınıflandırma yaparak , bunu beyaz ırkın üstünlüğünü kanıtlayacak bir kurama dönüştürmek istediler . "Ari ırk" kavramını ortaya atarak , bu ırkın insanlığın gerçekleştirdiği tüm uygarlık- ların tek yaratıcısı olduğunu savundular . Bu tezler Batı Avrupa'da ırkçılığın körüklenmesine yol açtı . Bugün artık önemini yitirmiş olan bu savlar arasında beyaz ırkın , başka ırklarla karışmadığı sürece gelişeceği de vardı .
Bu türden değerlendirmelere dayanan ırkçılara göre , beyaz ırktan olmayan insanlar geri zekalı , yeteneksiz ve ahlaksızdır . Irkçılar kendilerinden aşağı gördükleri insanlara karşı ayrımcılık uygular , onlara hak ve fırsat eşitliği tanımazlar .
Irklar Konusunda Önyargılı Görüşler
Irklar konusunda en yaygın önyargılardan biri "saf" ırkların olduğu ve bunların aşağı ya da saf olmadığı düşünülen ırktan insanlarla karışması durumunda zayıflayacağı ve yok olacağı düşüncesidir . Nazi Almanya'sında Ari ırkın üstünlüğüne ve saflığına , bütün Almanlar'ın da bu ırktan olduklarına inanıldı . Naziler , Almanların Yahudiler ve Çingeneler' le evlenmeleri durumunda kendi ırklarının bozulacağını öne sürdü . Bu anlayış bütünüyle bilim dışıdır . İlk olarak , Yahudiler ve Çingeneler ırk değildir . İkincisi , hiçbir ırk öbürlerinden daha iyi ya da daha saf olarak tanımlanamaz . Bütün ırklar birbiriyle karışmıştır ve yavaş yavaş değişmektedir . Bu değişim bir yanda çevresel etkenlerden öte yandan genlerde birdenbire ortaya çıkan değişikliklerden ( mutasyon ) ileri gelir . Saf ve üstün ırk olmadığına göre , farklı ırk gruplarının birbirleriyle karışmasının bozucu bir etkisi de yoktur .
Bir ırk grubunun bütün üyelerinin birbirine benzediği , aynı zihinsel oluşumu paylaştığı ve bir ırkın üyelerinden daha zeki olduğu gerçek değildir . Örneğin , bazı kimseler Avrupalılar'ın teknolojik gelişmesini Afrikalılar'ın görece geri teknolojileriyle karşılaştırarak Avrupalılar'ın genetik olarak Afrikalılar' dan üstün olduğunu ileri sürmüştür . Bu yanlış bir varsayım ya da önyargıdır . Aralarındaki temel ekonomik farklılıklar , Avrupalılar'ın yüzyıllarca Afrika'yı sömürmesi sürecinde yaratılmıştıar . Herhangi bir ırkın bir başkasına göre zeka üstünlüğünü gösteren hiçbir genetik bulguda yoktur .
Irk olarak tanımlanan bazı grupların ırk sayılamayacaklarını belirtmek gerekir . Ör- neğin , Yahudiler bir ırk değil , dinsel bir topluluktur . Almanlar da ırk değil bir ulustur . Naziler'ce Alman halkının ırkı olarak yüceltilen Ari ırk da özünde bir dil grubudur .
Irkçılığın Gelişimi
Avrupalılar kendileri gibi beyaz olmayan insanlarla ilk kez keşifler sırasında karşı karşıya geldiler . Beyaz ırkın üstünlüğü düşüncesi sömürge savaşları ve köle ticaretine paralel olarak gelişti ve zamanımıza kadar geldi . Irk ayrımcılığı nedeniyle , bazı ülkelerde bir arada yaşayan değişik ırktan insanlar arasındaki düşmanlıklar kıyımlara yol açtı .
ABD'de , Afrika'dan getirttikleri köleleri kırbaçla , boğaz tokluğuna çalıştıran güneyli çiftçiler , acımasız davranışlarını haklı göstermek için köleliğin aşağı ırktan olan Siyahlar için doğal olduğunu ileri sürdüler . Köleliğin 1865'te kaldırılmasıyla ırkçılık sona ermedi . Özellikle güneyde okullarda , otobüslerde , lokantalarda , hapishanelerde Siyahlar'a karşı ayrımcılık uygulandı . Siyahlar sosyal hizmetlerden beyazlar ölçüsünde yararlandırılmadı . Bunun sonucu olarak yoksulluk yaygınlaştı ve Siyahlar arasında suç oranı arttı . Ayrıca ırkçı önyargılardan dolayı çoğu zaman Siyahlar işlemedikleri suçlardan bile sorumlu tutuldu . Oy hakkı kazanmalarının üzerinden 100 yıl geçmesine karşın , Siyahlar bugün hala ekonomik , kültürel ve siyasal açıdan beyaz ABD'lilerden daha geri konumdadır . Almanya'da Adolf , Hitler'in öncülüğünde 1993'te yönetime geçen Naziler , H . S Chamberlain'in Ari ırk kuramına sahip çıktılar . En katışıksız Ari topluluğunun Germenler , yani safkan Almanlar olduğunu öne sürerek , Almanya'nın içinde bulunduğu bunalımdan kurtulabilmesi için Ari olmayan Yahudiler' den , Çingeneler'den ve öteki yabancı ırklardan arındırılması gerektiğini savundular . Bunun için , Almanya'da ve II . Dünya Savaşı sırasında işgal edilen topraklarda toplama kampları kurdular . Açlıkla yüz yüze bıraktıkları tutuklulara işkence ve şiddet uyguladılar . Yaşlı genç demeden milyonlarcasını gaz odalarında ölüme gönderdiler .
Günümüzde Irkçılık
Bugün Güney Afrika'da ekonomik ve siyasal gücü elinde tutan küçük bir beyaz azınlık Siyahlar'a ve öbür azınlıklara karşı şiddetli bir ayrımcılık uyguluyor . Son yıllarda İngiltere'ye Batı Hint Adaları'ndan , Hindistan dan ve Pakistan'dan gelen göçmen sayısındaki artış bu ülkede de ırkçı davranışların artmasına yol açtı . Almanya Federal Cumhuriyeti'nde ise Neo-Naziler özellikle Türk göçmen işçilere karşı şiddet uygulamaktan geri kalmıyorlar . Aynı ülkede yaşayan değişik ırklardan insanların yaşama biçimlerinin ve kültürünün o ülkeye zenginlik getireceği ve hoş bir değişiklik yaratacağı düşüncesi henüz gerçek olmaktan çok uzaktır . Sömürge imparatorluklarının kurulmasıyla ortaya çıkan ırklar arası eşitsizlikler , bu imparatorlukların ortadan kalkmasıyla yeryüzünden silinmesi . Ne var ki , 20 . yüzyılın son çeyreğinde ırkçı düşünce ve uygulamalar daha çok tepki çekiyor ve yasal düzenlemelerle önü alınmaya çalışılıyor .
Kategori: Sosyoloji |
Etiket: ırkçılık, ırk nedir