Meteorlar

METEORLAR

Meteorlar , Güneş Sistemindeki gezegenlerin aralarındaki boşluklarda bulunurlar . Işık yaymazlar , ancak atmosfere girdiklerinde , hızlarından dolayı atmosferdeki sürtünme etkisiyle akkor durumuna gelerek ışık verirler . Buna yıldız kayması denir . Yeryüzüne ulaşan meteoritlere de göktaşı denir .

Meteorlar , bir kum taneciği ile birkaç gram ağırlığındaki küçük bir taş parçası arasında değişen boyutlardadır . Bunlar uzay boşluğun­dan büyük bir hızla gelerek Dünya atmosferi­ne girer ve havanın sürtünmesi sonucunda o kadar ısınırlar ki , yer yüzeyine ulaşamadan tümüyle buharlaşıp gaz haline dönüşürler . Gene bu aşırı ısınma nedeniyle , çevrelerine ışık saçarlar ve arkalarında parlak bir iz bırakırlar . Bu özellikleri nedeniyle meteorlar Türkçe'de "akanyıldız" olarak da adlandırılır . Atmosferde , özellikle geceleri yanarak süzülen bir meteor gördüğümüzde , bu olayı "yıldız kayması" olarak tanımlarız; oysa söz konusu olan bir "yıldız" değil , yanan küçücük bir taştır .

Her gece birkaç meteor görülebilir . Bazı geceler meteor yağmurları oluşur . Eğer gök­yüzü bulutsuz ve karanlıksa , düzinelerce me­teor yağmuru izlenebilir . Aslında yeterince ışık salmadıkları için görülemeyen , daha pek çok başka meteor yağmuru da oluşur . Her gün Dünya atmosferine birkaç milyar meteor çarpar ya da girer . Meteor yağmurlarındaki meteorlar , gökyüzündeki bir noktadan çevreye açılıyormuş gibi görünür . Bu noktaya "saçılma noktası" denir . Ama bu bir optik yanılsamadır . Gerçekte yağmurdaki meteorlar , hemen hemen birbirine paralel yörünge­ler üzerinde yol alır ve bir noktadan saçılıyormuş gibi görünmeleri yalnızca bir perspektif etkisidir .

Meteorlara ilişkin olarak bilinenlerin çoğu , bu cisimlerin radarlarla ( bak . radar ) izlenmesi sonucunda öğrenilmiştir . Yanan meteorların gözlemlenmesi ve fotoğraflarının çekilmesi , ancak bulutsuz gecelerde olanaklıdır; ama radarlar , gündüzleri ve bulutlu gecelerde de kullanılabilir . Geceleri , yanarak düşen bir meteorun gökyüzünde bıraktığı iz , meteor yeryüzüne 160 km yaklaştığında görülmeye başlar , 30 km yaklaşana kadar sürer; arada geçen zaman içinde meteor bütünüyle buhar­laşır . Meteorların hızları saniyede yaklaşık 15 km ile 80 km arasında değişir .

Kategori: Uzay |


Etiket: göktaşı, goktasi, meteor, meteorlar, göktaşları, gök taşı, gok tası, gök taşları, meteor nedir, göktaşı nedir